Вплив втрат людського капіталу в ІТ-підприємництві на поствоєнне відновлення економіки України
Ілона ДуманськаCтаття присвячена обґрунтуванню причинно-наслідкового впливу втрат людського капіталу в ІТ підприємництві від міграційних процесів на поствоєнне відновлення економіки України на основі багатокритеріальної моделі показників та інтерпретації лагових змінних. Ідентифіковано, що міграційна криза в ІТ масштабується, що безпосередньо впливає на перспективи економічного зростання та ускладнює відновлення національної економіки у пост воєнній перспективі. Встановлено двовекторну концепцію впливу втрат людського капіталу в ІТ підприємництві: (1) міграційний відтік у сектор закордон (еміграція) з проекцією на індикатори розвитку IT; (2) наявний економічний потенціал держави з проекцією на пост воєнне відновлення. Обґрунтовано такі індикатори розвитку IT cегменту: економічний потенціал, людський капітал, інноваційні інвестиції як інформаційно‐аналітичний базис дослідження на основі принципів динамізму та цілісності. Результати динамічного моделювання економічного потенціалу і пост воєнного відновлення України за 20182023 рр. довели тезу, що індикатори економічного потенціалу мають комплементарний лаговий взаємовплив. Встановлено, що сила впливу міграції IT спеціалістів на економічний потенціал посилюється у часові лазі 2‐3 років. Доведено, що збільшення сальдо міграції ІТ спеціалістів на 1 % призводить до послаблення економічного потенціалу на 0,15 %. Обґрунтовано, що за відсутності ефективної політики управління міграційними процесами і забезпечення рееміграції населення, економічний ефект від використання міграційних трансфертів не буде перевищувати економічні втрати від послаблення потенціалу, особливо на етапі поствоєнного відновлення економіки України
Використані джерела
- Hmyria, A. (2024). Ukrainian IT workers in 2024: Falling export volumes, salaries, migration and support for the Armed Forces of Ukraine. Retrieved from https://thepage.ua/ua/it/yak-sebe-vidchuvaye-rinok-it-ukrayini-v-2024-roci.
- Sabadyshyna, A. (2024). What is happening with Ukrainian IT exports and what are the forecasts? Analytics and opinions of industry representatives. Retrieved from https://dou.ua/lenta/articles/it-export-second-quarter2024/.
- Barvinok, V.Y. (2020). Current trends and problems of the IT sector in Ukraine: training and migration of IT professionals. Mechanism of Economic Regulation, 4, 90-102. doi: 10.21272/mer.2020.90.07.
- Bozhynskyi, S., & Syniavskyi, O. (2023). Substations of the future: innovative technologies and development prospects. Young Scientist, 8(120). doi: 10.32839/2304-5809/2023-8-120-1.
- Zhurauliou, A.V., & Simachov, O.A. (2018). Statistical analysis of the IT market in Ukraine. Statistics of Ukraine, 83(4), 25-33. doi: 10.31767/su.4(83)2018.04.03.
- Altynpara, A.O., & Korogodova, O.O. (2019). Outsourcing as a tool for the development of IT companies in Ukraine in the context of Industry 4.0. Economic Bulletin of National Technical University of Ukraine “Kyiv Polytechnical Institute”, 16, 140-152. doi: 10.20535/2307-5651.16.2019.181839.
- Dovhan, L.Ie., & Malyk, I.P. (2017). Trends and problems in the development of information technology in Ukraine: Human resource aspects. Economic Bulletin of National Technical University of Ukraine “Kyiv Polytechnical Institute, 14, 437-443. doi: 10.20535/2307-5651.14.2017.108718.
- Tymoshenko, N.Yu., & Ronsky, B.Yu. (2018). Problems and prospects of development of the it industry in Ukraine. Economy and Society, 17, 384-388. doi: 10.32782/2524-0072/2018-17-57.
- Breus, R. (2024). IT in modern science: Challenges, achievements and prospects. In Materials of the II international scientific conference “The period of transformational processes in world science: Tasks and challenges” (pp. 313-314). Kryvyi Rih: International Centre for Scientific Research.
- Vasyltsiv, T.H., Lupak, R.L., & Shtets, T.F. (2018). Substantiation of strategic directions, goals and actions of the state policy for implementation of it-sector potential of Ukraine’s economy. Entrepreneurship and Trade, 23, 56-63. doi: 10.36477/2522-1256-2018-23-10.
- Kornyliuk, R. (2023). IT development in Ukraine: Current situation and prospects. Retrieved from https://rubryka.com/blog/rozvytok-it-v-ukrayini/.
- IT Research Ukraine 2024: Resilience as the new reality. (n.d.). Retrieved from https://itcluster.lviv.ua/projects/it-research-ukraine/.
- Kalaba, R., & Tesfatsion, L. (1996). A multicriteria approach to model specification and estimation. Computational Statistics & Data Analysis, 21(2), 193-214. doi: 10.1016/0167-9473(94)00030-1.
- Dorosh, O.I. (2018). Development of multi-criteria optimisation models for manufacturing enterprises. (Bachelor's dissertation, Kyiv National University of Trade and Economics, Kyiv, Ukraine).
- About the economy in simple terms (based on the July 2024 Inflation Report). (2024). https://bank.gov.ua/en/news/all/prosto-pro-ekonomiku-na-osnovi-materialiv-inflyatsiynogozvitu-za-lipen-2024-roku.
- Digital tiger: the power of Ukrainian IT. (2024). Retrieved from https://techukraine.org/2024/03/20/digital-tiger-the-power-of-ukrainian-it/.
- Ukrainian venture capital and private equity overview: 2022-2023. (n.d.). Retrieved from https://uvca.eu/userfiles/docs/uvca-mind_ua-dealbook_2022-23-q1-eng.pdf.
- From startup boom to war challenges: How venture capital market in Ukraine changed over the decade – AIN research. (n.d.). Retrieved from https://en.ain.ua/2024/10/17/from-startup-boom-to-war-challenges-howventure-capital-market-in-ukraine-changed-over-the-decade-ain-research/.